Shakespeare, Vrees niet meer de hitt' der zon

FEAR NO MORE THE HEAT O’THE SUN

Fear no more the heat o' the sun;

  Nor the furious winter's rages,

Thou thy worldly task hast done,

  Home art gone, and ta'en thy wages;

Golden lads and girls all must,

 As chimney sweepers come to dust.

Fear no more the frown of the great,

  Thou art past the tyrant's stroke:

Care no more to clothe and eat;

  To thee the reed is as the oak:

The sceptre, learning, physic, must

 All follow this, and come to dust.

Fear no more the lightning-flash,

  Nor the all-dread thunder-stone;

Fear not slander, censure rash;

  Thou hast finished joy and moan;

All lovers young, all lovers must

Consign to thee, and come to dust.

[ No exorciser harm thee!

  Nor no witchcraft charm thee!

Ghost unlaid forbear thee!

  Nothing ill come near thee!

Quiet consummation have;

And renowned be thy grave!]

VREES NIET MEER DE HITT’ DER ZON

Vrees niet meer de hitt’ der zon,

Sneeuw noch storm hoeft ge meer schuwen,

Ge hebt volbracht wat g’ hier begon,

Huiswaarts ging, het loon het uwe;

Gouden jeugd en schoonheid keert,

Als schoorsteenvegers, tot stof weer.

Vrees niet meer de frons des vorst’,

 Niet meer horig aan diens rijk.

Naaktheid ducht voortaan noch dorst,

 Voor u het riet is als de eik.

De kroon, heelkunst, wat werd geleerd,

 ’t Al keert, als gij, tot stof eens weer.

Vrees niet meer de bliksemschicht,

 Noch de schrikwekkende donder,

Vrees geen laster, oordeel licht;

 Kennend vreugde en smart, wees zonder,

Al wie bemind wordt nú nog teer,

 Eerlang als gij tot stof keert weer.

[Geen duiveluitdrijver store u!

 Of geesten onbezworen u!

Dat geen magie doe schade u!

 Verwijd’re zich het kwaad van u!

Maar dat ge in alle rust verteer’,

 En dat uw graf worde geëerd.]

William Shakespeare (Cymbeline, Act IV, Scene 2)

(In het toneelstuk richten twee jongemannen dit gedicht aan een gestorven meisje.)

Hölderlin, Aan de Parcen

An die Parzen

Nur Einen Sommer gönnt, ihr Gewaltigen!
   Und einen Herbst zu reifem Gesange mir,
      Daß williger mein Herz, vom süßen
         Spiele gesättiget, dann mir sterbe.

Die Seele, der im Leben ihr göttlich Recht
   Nicht ward, sie ruht auch drunten im Orkus nicht;
      Doch ist mir einst das Heil’ge, das am
         Herzen mir liegt, das Gedicht gelungen,

Willkommen dann, o Stille der Schattenwelt!
   Zufrieden bin ich, wenn auch mein Saitenspiel
       Mich nicht hinab geleitet; Einmal
         Lebt ich, wie Götter, und mehr bedarfs nicht.



Aan de Parcen

Nog slechts één zomer gunt, gij geweldigen,
    En één herfst meer tot rijp een gezang nog mij,
       Dat williger van hart, van 't zoete
           Spelen verzadigd dan, ik zal sterven.

De ziel toch die in 't leven haar god'lijk recht
    Niet werd gedaan ook rust in de Orcus niet;
        Is echter eens het heil'ge, wat ter
           Harte gaat, het gedicht gelukt mij

Wees welkom dan, o stilte van 't schimmenrijk,
     Tevreden ben ik, ook als mijn snarenspel
         Mij niet omlaag zal leiden, eenmaal
             Leefd' ik als goden, en dat volstaat ons. 

Bachmann, Aan de zon

An die Sonne

Schöner als der beachtliche Mond und sein geadeltes Licht,

Schöner als die Sterne, die berühmten Orden der Nacht,

Viel schöner als der feurige Auftritt eines Kometen

Und zu weit Schönrem berufen als jedes andere Gestirn,

Weil dein und mein Leben jeden Tag an ihr hängt, ist die Sonne.

Schöne Sonne, die aufgeht, ihr Werk nicht vergessen hat

Und beendet, am schönsten im Sommer, wenn ein Tag

An den Küsten verdampft und ohne Kraft gespiegelt die Segel

Über dein Aug ziehn, bis du müde wirst und das letzte verkürzt.

Ohne die Sonne nimmt auch die Kunst wieder den Schleier,

Du erscheinst mir nicht mehr, und die See und der Sand,

Von Schatten gepeitscht, fliehen unter mein Lid.

Schönes Licht, das uns warm hält, bewahrt und wunderbar sorgt,

Dass ich wieder sehe und dass ich dich wiederseh!

Nichts Schönres unter der Sonne als unter der Sonne zu sein...

Nichts Schönres als den Stab im Wasser zu sehn und den Vogel oben,

Der seinen Flug überlegt, und unten die Fische im Schwarm,

Gefärbt, geformt, in die Welt gekommen mit einer Sendung von Licht,

Und den Umkreis zu sehn, das Geviert eines Felds, das Tausendeck meines Lands

Und das Kleid, das du angetan hast. Und dein Kleid, glockig und blau!

Schönes Blau, in dem die Pfauen spazieren und sich verneigen,

Blau der Fernen, der Zonen des Glücks mit den Wettern für mein Gefühl,

Blauer Zufall am Horizont! Und meine begeisterten Augen

Weiten sich wieder und blinken und brennen sich wund.

Schöne Sonne, der vom Staub noch die größte Bewundrung gebührt,

Darum werde ich nicht wegen dem Mond und den Sternen und nicht,

Weil die Nacht mit Kometen prahlt und in mir einen Narren sucht,

Sondern deinetwegen und bald endlos und wie um nichts sonst

Klage führen über den unabwendbaren Verlust meiner Augen.

Ingeborg Bachmann, 1956

AAN DE ZON

Schoner dan de achtenswaardige maan en zijn geadelde licht,

Schoner dan de sterren, de beroemde orden der nacht,

Veel schoner dan het vurige optreden van een komeet

En tot veel schoner taak geroepen dan elk ander gesternte,

Daar jouw en mijn leven elke dag aan haar hangt, is de zon.

Schone zon, die opgaat, haar werk niet vergeten heeft

En volbrengt, het fraaist in de zomer, wanneer een dag

Aan de kusten verdampt en zonder kracht gespiegeld de zeilen

Over je oog trekken, tot je moe wordt en het laatste verkort.

Zonder de zon neemt ook de kunst weer de sluier,

Jij verschijnt mij niet meer, en de zee en het zand,

Gegeseld door schaduw, vluchten onder mijn lid.

Schoon licht, dat ons warm houdt, bewaart en er prachtig voor zorgt

Dat ik weer zie en ik jou weerzie!

Niets schoners onder de zon dan onder de zon te zijn…

Niets schoners dan de paal in het water te zien en de vogel boven,

Die zijn vlucht overweegt, en onder de vissen in scholen,

Kleurrijk, vol vorm, in de wereld gekomen met een zending licht,

En de omgeving te zien, het vierkant van een veld, de duizendhoek van mijn land

En de jurk, die je aangedaan hebt. En je jurk, klokachtig en blauw!

Schoon blauw, waarin de pauwen wandelen en minzaam nijgen,

Blauw van de verten, van de zone's van het geluk met de weersgesteldheden voor mijn gevoel,

Blauw toeval aan de horizon! En mijn verrukte ogen

Verwijden zich weer en blinken en branden zich stuk.

Schone zon, die nog van het stof de grootste bewondering toekomt,

Daarom zal ik niet om de maan of om de sterren en niet

Omdat de nacht met kometen pronkt en in mij een dwaas zoekt,

Maar jouwentwille en weldra zonder einde en als om niets anders

Klagen over het onafwendbare verlies van mijn ogen.

Hölderlin, Mensenbijval

Menschenbeifall
 
Ist nicht heilig mein Herz, schöneren Lebens voll,
   Seit ich liebe? Warum achtetet ihr mich mehr,
      Da ich stolzer und wilder,
         Wortereicher und leerer war?

Ach! Der Menge gefällt, was auf dem Marktplatz taugt,
    Und es ehret der Knecht nur den Gewaltsamen;
        An das Göttliche glauben
           Die allein, die es selber sind.

Mensenbijval

Is niet heilig mijn hart, vol van een schoon bestaan,

   Sinds ik liefheb? Waarom achtte ge hoger mij,

       Toen ik trotser en wilder,

           Rijker aan woorden en leger was?

Ach, de massa bevalt, wat op het marktplein deugt,

   En de knecht respecteert slechts de geweldpleger;

       Aan iets goddelijks geloven

            Zij alleen, die het zelve zijn.

Friedrich Hölderlin